Hamidiye Kruvazörü ile Kar??yaka'n?n tarihi randevusu...

Rauf Orbay komutas?nda Balkan Sava??’nda büyük destanlar yazan Hamidiye Kruvazörü'nün personeli, 15 A?ustos 1929’da ?zmir’e gelmi? ve Kar??yaka ile futbol maç? yapm??t?. Alsancak Stad? tamamen dolmu? kahramanlar ayakta alk??lanm??t?.

?zmirli ara?t?rmac? Bedri Cumhur Do?u Osmanl?’n?n Balkan Sava?lar?’nda büyük destanlar yazan Cumhnuriyet’in ilk kruvazörü Hamideyi ile birçok sporcusunu Kurtulu? Sava??’nda ?ehit veren Kar??yaka Spor Kulübü’nün ye?il sahada bulu?mas? ile ilgili çok önemli belgelere ve bilgilere ula?t?. Rauf Orbay’?n komutas?ndaki Hamidiye Kravazörü, Balkan Sava?? ba?ta olmak üzere denizlerimizdeki birçok büyük kahramanl?klara imza atm??t?. Ye?ilini islamdan, k?rm?z?s?n? bayra??ndan alan Kar??yaka ise Kurtulu? Sava??’nda birçok gencini kaybetmi?, birçok genci ise gazi olmu?tu. 15 A?ustos 1929 günü ?zmir’de müthi? bir bulu?ma gerçekle?ti. Karaburun’a tatbikat ve çe?itli manevralar için ?zmir’e gelen Hamidiye kruvazörü personeli,  Kurtulu? Sava??’ndaki ?ehitleri ile an?lan Kar??yaka’y? çok merak etmektedir.  Vali Pa?a Kaz?m Dirik ile temasa geçip Kar??yaka ile maç yapmak istediklerini bildirirler. 

?zmirli Ara?t?rmac? Bedri Cumhur Do?u, Vali Pa?a Dirik’in durumu hemen Kar??yaka Spor Kulübü yetkililerine bildirdi?ini ve hemen kar??lama heyeti olu?turulup, kahraman bahriyelilerimizi usulüne uygun ?ekilde kar??latt???n? belirterek, “Limana gelen donanmam?z 7 gemiden olu?uyormu?. Yani filo ?eklinde; Amiral Gemisi Hamidiye olmak üzere, Mecidiye, Peyk-i ?evket, Berk-i Satvet, Samsun, Ta?oz ve ?sa Reis ismli kruvazör ve torpido olarak ?zmir’e girdiler.  ?zmirliler kahraman bahriyelileri co?kuyla ve sevgiyle kar??lad?. Sonra kahramanlar futbol maç? yapmak için Alsancak Stad?’na gittiler.”

YO?UN DOLU YA?I?I ?LE YARIM KALAN MAÇ

“Hamidiye Muzikas?’n?n çald??? “?zmir Mar??” ile sahaya Ye?il-K?rm?z? formalar? ile ç?kan Kar??yaka’dan sonra, “Hamidiye Mar??” çal?narak sahaya ç?kan Siyah-Beyaz formal? Hamidiye tak?m? beraberce uzun süre alk??land?. Maç?n hakemli?ini ise bahriye subaylar?m?zdan, Kar??yaka’n?n Kuva-y? Milliye kahraman? kurucular?ndan Kenan bey yap?yordu. Ya?mura ve doluya ra?men Alsancak Stad? t?ka basa dolmu?tu. Maç bir süre devam etti ancak tamamlanamad?. Asl?nda maçtan çok herkes kahraman donanman?n bahriyelilerini ve Kurtulu? Sava??’n?n sembol kulübü Kar??yaka’n?n anlam yüklü maç?n? izliyordu. Maç yar?m kald?, gol de olmad? ama Alsancak Stad?’ndakiler dakikalarca her iki ekibi ayakta alk??lad?. ?ki ekip kuruland?ktan sonra ?zmir Palas’ta, ziyafette  bir araya geldi. Ziyafet s?ras?nda Kar??yaka katip-i umumisi Muhlis (Oval?) bir konu?ma yapm??  hüsn-ü teveccühe te?ekkürlerini bildirmi?ti.  Hamidiye kumandanlar? ise Kaf Sin Kaf taraf?ndan kendilerine kar?? gösterilen misafirperverli?e te?ekkür etmi?ti. “

GAZ? HAM?D?YE KRUVAZÖRÜ

Hamidiye Kruvazörü, Balkan Sava?lar? ba?lay?nca Hüseyin Rauf Bey (Orbay) komutas?nda Karadeniz'de görevlendirildi. Aral?k 1912'de Varna'y? ve Bulgaristan'?n di?er limanlar?n? bombalad?. 20-21 Aral?k 1912 gecesi Bulgar torpidobotu Draçki taraf?ndan vuruldu. Ba? taraf? tamamen suya gömülü olarak ?stanbul'a dönmeyi ba?ard? ve Haliç'te onar?ma al?nd?. K?demli Yüzba?? Hüseyin Rauf Bey komutas?ndaki Hamidiye Kruvazörü’nün Ege ve Akdeniz’de ola?anüstü güç ko?ullarda icra etmi? oldu?u yakla??k yedi buçuk ay süren Ak?n Harekat?, Türk Deniz Kuvvetleri'nin alt?n sayfalar?ndan birisini te?kil  etti?i gibi, Genel Deniz Harp Tarihi aç?s?ndan da bu tür harekat?n emsalsiz örnekleri aras?nda gösterilmektedir.

Hamidiye, Balkan Sava?lar?'nda, 13 Ocak 1913 günü Hüseyin Rauf Bey (Orbay) komutas?nda bo?azdan gizlice ç?km??t?.  Osmanl? donanmas? Çanakkale bo?az?n?n içinde t?k?l? kalm??t?. Tek bir gemi hariç, Hamidiye… Yunan devriyelerinden s?yr?larak Adalar denizine (Ege) aç?lmay? ba?aran Hamidiye'nin bu ba?ar?s? Mondros deniz muharebesini ba?ar?ya ula?t?rmaya yetmese de bu yolda ismini tarihe “Ak?n Harekat?” ?ekliyle, dünyada e?i ve benzeri bir daha görülmemi? bir harekata imza atm??t?. Tarihin ilk korsan kruvazörü olmu?tu. Yedi buçuk ay denizde kal?p milli mücadelenin en önemli saflar?nda yer alan Hamidiye yeterli lojistik destek sistemi ve üs imkânlar? olmaks?z?n tek ba??na planlayarak icra etti?i, gerekti?inde tarafs?z ülkeleri de kapsayan uluslararas? hukuk kurullar?ndan en iyi ?ekilde istifade ederek lojistik destek sa?lad???, son derece ba?ar?l? aldatma taktiklerinin uyguland??? parlak bir deniz harekat?n?n kahraman? olarak dünya tarihine geçmi?ti.  Hamidiye Kruvazörü, Osmanl? Devleti için son derece kötü geçen Balkan Harbi’nde belki de parlayan tek y?ld?z olmu?tu.

Gazi Mustafa Kemal Atatürk  Hamidiye Kruvazörü ile ilgili, “Hamidiye, mâziden yadigâr kalan donanma aksâm? içinde Türkiye Cumhuriyeti’nin denizlerde faaliyete geçen ilk gemisi oldu” demi?ti.