Adnan Süvari ve Göztepe gerçe?i (2)

Göztepe, 1964-65 sezonunda daha sonradan UEFA Kupas? ad?n? alan Fuar ?ehirleri Kupas?’nda mücadele etmeye ba?lad?. 1955-1958 y?llar? aras?nda bu turnuvaya sadece ticari fuarlar? olan Madrid, Londra ve ?zmir ?ehirlerinin tak?mlar? kat?labiliyordu ama 1958 y?l?nda bu kural kalkt?. Göztepe 1964-67 y?llar? aras?nda üç sezon boyunca oynad??? ilk tur maçlar?n?n ard?ndan turnuvaya veda etmi?ti. 1967-68 sezonunda ise Süvari’nin tak?m? art?k yedi-sekiz y?ld?r beraber oynayan futbolculardan kurulu bir ekip haline gelmi?ti. Önce Antwerp’i, ard?ndan Atletico Madrid’i elemi?lerdi. Üçüncü turda Vojvonida’ya eleneceklerdi. Bir sonraki sezon Marsilya, Arges Pitesti ve OFK Belgrad’? eleyip çeyrek finale yükseldiler. Hamburg turnuvadan çekilince yar? final oynamaya hak kazanm??lard?. Macar temsilcisi Ujpest’e kaybetmeleri zaferi gölgelemiyordu.

1968-69 sezonunda kazan?lan Türkiye Kupas?, bu kez Kupa Galipleri Kupas?’n?n kap?s?n? aç?yordu. ?lk turda US Lüksemburg kolay lokmayd? ama Toshack’l? Cardiff, hiç de yabana at?lacak bir tak?m de?ildi. ?zmir’de elde edilen 3-0’l?k galibiyet çeyrek finalin kap?s?n? aral?yordu. Ama Roma yar? finale izin vermiyordu. Avrupa’daki zaferlerin yan? s?ra Göztepe Süvari yönetiminde iki Türkiye Kupas?, iki de Cumhurba?kanl??? Kupas? kazanm??t?.

L?GDE ?AMP?YONL?A OYNUYORDU AMA…

Süvari’nin ideali, futbolcular?n sahada neler yapmalar? gerekti?ine bireysel olarak karar verecekleri bir altyap? olu?turmakt?. 10’uncu y?l?n sonunda, 1970 y?l?nda art?k Göztepe buna haz?rd?. 1970 y?l?n?n ekim ay?nda ?öyle diyordu Süvari: “Göztepe’den art?k takti?i kald?rd?m. Futbolcular?ma sadece maçtan önce soyunma odas?nda sahaya ç?kacaklar? ?ekli söylüyorum. ?imdi Göztepeli futbolcular kendi bildikleri gibi ve oyun zekâlar?n? kullanarak oynuyorlar.” Göztepe o sezonu Galatasaray ve Fenerbahçe’nin arkas?nda üçüncü s?rada tamamlayacakt?. 

TAKIM OLMA FELSEFES? ÖNEML?YD?

Türk futboluna dönemin ilerisinde dü?ünmeyi, ki?ilikli futbolu, ilk yumru?u vurmay? ö?retti. Adnan Süvari y?ld?z oyunculardan pek haz etmezdi. Onlar? tak?m oyununu önünde engel olarak görürdü. Bu tutumu özellikle milli tak?mda çok fazla ele?tirildi. Can Bartu, Sanl? Sar?alio?lu, Yusuf Tunao?lu gibi oyuncular? zaman zaman milli tak?ma ça??rmay?nca kamuoyunun hedefi haline gelmi?ti. Ama o, bu seçimini ?öyle aç?kl?yordu: “Ben bugün kolektif oyun bak?m?ndan bir tak?m?n bütün oyuncular?n? ayn? seviyede tutmak isterim. Birlik ve beraberlik en az teknik ve taktik kadar lüzumludur.”
Bask?lara dayanamayacak 22 Ocak 1967’de Tunus’a kar?? oynanan haz?rl?k maç?nda Sanl? ve Yusuf’u kadroya alacakt?. Ama maçtan sonra da ?unlar? söylemekten geri durmayacakt?: “Son milli maçta Yusuf ve Sanl?’y? milli tak?ma koyduk. De?erleri ayaklar?nda top tuttuklar? sürece ortaya ç?k?yor. Benim futbol anlay???m topu ayakta fazla tutmak de?ildir.”
Göztepe’de de hiçbir oyuncunun ön planda olmas?na izin vermiyordu. O tak?m?n oyuncular? 10 y?l boyunca “mahallenin çocuklar?” olarak kald?lar. Sadece Gürsel’in ayr? bir yeri vard? tak?mda, o da kaptanl?k görevini yerine getiriyordu.

YABANCI OYUNCUYA KAR?IYDI

Antrenör Bülent Eken’in Danimarka’dan Nielsen isminde bir golcü getirmesine pek sevinmemi?ti Adnan Süvari. Ona göre Göztepe’nin yabanc? futbolcuya ihtiyac? yoktu. Süvari’nin Göztepe’si yurtiçinden de yaln?zca üç transferle beslendi. Sebahattin Kuro?lu Be?ikta?’tan, Hüseyin Yaz?c? ve Ali ?hsan Okçuo?lu ise Fenerbahçe’den transfer edilmi?ti. Geri kalan tüm futbolcular Ege’nin kendi çocuklar?yd?. Futbolcular?na kar?? koruyucu ve kollay?c? tutumu saha d???nda da onu sayg?n bir yol gösterici haline getiriyordu. Süvari tam dört dil biliyordu. ?ngilizceyi, Almancay?, Frans?zcay? ve ?talyancay? ana dili gibi konu?uyordu. Göztepe’nin Lüksemburg Union kar??s?nda oynad??? maç sonras?nda düzenlenen bas?n toplant?s?nda, Frankofonlar için Frans?zca, ?talyanlar için ?talyanca konu?mu?tu. Yabanc? bas?n buna çok ?a??rm??, ertesi günkü gazetelerde “Müthi? Türk… Entelektüel Teknik Direktör Adnan Süvari” ba?l?klar?n? atm??lard?.

MAÇ ÖNCES? R?TÜELLER?

Tak?m?n motivasyona ihtiyac?n?n oldu?u durumlarda da ne söyleyece?ini iyi bilirdi. Maç öncesi ritüelleri o tak?m?n tüm futbolcular?n?n haf?zalar?nda varl???n? koruyor. “Maç için tüm haz?rl?klar?m?z? tamamlay?p soyunma odas?ndaki banklara oturdu?umuz andan itibaren kimse konu?maz, oras? kutsal bir mabedin ulvi sessizli?ine bürünürdü. Bu sesizli?i hocam?z Adnan Süvari’nin o günkü maç?n atmosferine göre de?i?en, bazen son dü?üncelerini, bazen tek bir cümlesini dinler, sahaya motivasyonumuz en üst düzeyde ç?kard?k” diye anlat?yor Ceyhan Yazar.

A?ABEY? ÖLDÜ GÖZTEPE’DEN AYRILDI

Sebahattin Süvari’nin 1970 y?l?ndaki vefat?n?n ard?ndan yönetimle anla?mazl??a dü?en Adnan Süvari’nin ad? Fenerbahçe ve Kar??yaka ile an?ld? ama o 1970-71 sezonun sonunda bir daha teknik direktörlük yapmamak üzere kö?esine çekildi. 1972 y?l?nda evlendi, iki k?z çocu?u oldu, uzun süre federasyon üyeli?inde bulundu, sigortac?l?k i?ine girdi, Milliyet’te kö?e yaz?lar? kaleme ald? ve Türk futbolu üzerine kafa yormaya devam etti.  1991 y?l?nda ise Antalya’da geçirdi?i kalp krizi sonras?nda hayata gözlerini yumdu… Mezar? ?zmir'in P?narba?? semtindeki Hac?lark?r? mezarl???ndad?r.

Futbolculuk kariyeri

Futbola ?zmir'de ba?lad?. Göztepe'de 10 sene oynad?. ?zmir Karmas?'nda yer ald?. ?zmir Yüksek Ekonomi Ticaret Okulu'nda basketbol oynad?. Okulu bitirdikten sonra tekstil mühendisli?i ö?renimi yapt?. Bu arada da antrenör futbolcu olarak görev yapt??? Yün Mensucat tak?m? ile 1955 y?l?nda ?zmir ?ampiyonlu?u ya?ad?.

Teknik direktörlük kariyeri

Londra'da aç?lan antrenörlük kursuna kat?ld?. Türkiye'ye döndükten sonra ilk önce bir buçuk sezon Kar??yaka'da görev ald?. Burada Ekim 1960'ta görevine son verilmesinden sonra Göztepe'de teknik direktör András Kuttik'?n yard?mc?l???n? üstlendi. Kuttik 1960-61 sezonu için eski tak?m? Be?ikta?'la anla?t?ktan sonra Göztepe'de Süvari teknik direktörlü?e getirildi. 1966'da Türk millî tak?m?na antrenör oldu. Üç y?l iki görevi birlikte yürüttü. 1970'te antrenörlü?ü b?rakt?.

Unutulmaz ba?ar?lara imza att?

Göztepe'de ba?a geçtikten sonra, 1962'den itibaren 4-3-3'ü tak?m?n kal?c? takti?i olarak belirleyen Süvari, tak?m?n takti?ini golcü Fevzi Zemzem'e göre ?ekillendirmi?ti. Kolektif oyun anlay???n? Göztepe'ye getiren Süvari, total futbolun uygulay?c?lar?ndan biri oldu. Göztepe, Süvari döneminde, 1964-65 sezonunda Fuar ?ehirleri Kupas?'nda mücadele etmeye ba?lad?. Göztepe 1964-67 y?llar? aras?nda üç sezon boyunca oynad??? ilk tur maçlar?n?n ard?ndan turnuvaya veda etmi?ti. Göztepe ile 1968-69 sezonunda Fuar ?ehirleri Kupas?'nda yar? final[2], 1969-70 sezonunda da UEFA Kupa Galipleri Kupas?'nda çeyrek final[3] oynama ba?ar?s?n? yakalad?. Avrupa'daki ba?ar?lar?n yan? s?ra Göztepe, Süvari yönetiminde iki Türkiye Kupas? ve iki de Cumhurba?kanl??? Kupas? kazand?

HEP ÜST SIRALARDA YER ALIYORDU…

Süvari'li Göztepe, 1970-71 sezonunda 5 puan farkla (37 puan) lig üçüncüsü, 1964-65 y?l?nda 16 puan farkla (31 puan) lig dördüncüsü, 65-66 sezonunda yine 16 puan farkla (32 puan) lig be?incili?ini elde etti. Anadolu'ya ilk Cumhurba?kanl??? Kupas?'n? götüren Anadolu tak?m? olan Göztepe, ayr?ca Avrupa Kupalar?'nda yar? finale ç?kan ilk tak?m olma özelli?ini de onun döneminde kazand?. Göztepe yar? finale 64 tak?m aras?ndan 5 tur üzerinden ç?kt?. Daha sonra yar? finalist olan Galatasaray, 32 tak?m aras?ndan 4 tur ile yar? finale ç?km??t?. Türkiye Kupas?'nda üç defa final oynayan, bunlar?n ikisini kazanan, di?erini ise yaz? tura ile kaybeden Göztepe'nin teknik patronu hiç bir zaman unutulmad?.

EFSANE GÖZTEPE KADROSU

Ali Artuner – (Küçük)Mehmet I??kal – Ça?layan Dereba?? -Hüseyin Yaz?c? – (Büyük) Mehmet Ayd?n – Nevzat Güzel?rmak – Ertan Öznur – Nihat Yayöz – Fevzi Zemzem – Gürsel Aksel – Halil Kiraz ve antrenör Adnan Süvari yer al?yor.

ALTI D?L B?L?YORDU….

Fuar ?ehirleri Kupas? (UEFA)'da ilk tur maç?nda Marsilya'y? Halil'in att??? iki golle 2-0 yenen Göztepe ikinci maç için Marsilya'ya gider.  Uçaktan indikten sonra yüzlerce gazeteci hava alan?nda Göztepe'yi kar??lar. Futbolcular çok heyecanlan?r. Adnan Süvari, gazetecilerin ?srar? üzerine toplant? salonuna geçer. Bir gazeteci ingilizce soru sorar, ona cevap verir. Ard?ndan ba?ka bir gazeteci Almanca sorar o gazeteciye de Almanca yan?t verir. Bir di?eri ise Frans?zca soru sormak ister, Frans?zca kar??l?k al?nca gazeteciler birbirlerine bakarlar. Bir ba?ka gazeteci bu defa ?talyanca soru sorar, Süvari ona da ?talyanca cevap verir. Süvari, Rusça ve ?spanyolca da bilirdi. Ertesi gün ç?kan gazetelerde ise hemen hemen her gazetecinin ba?l??? ayn?d?r: "Müthi? Türk

L?SANSLAR UNUTULUNCA…

Heyecan doruktad?r. Göztepe bu maç öncesinde avantajl? olsa da Adnan Süvari oldukça heyecanl?yd?. Marsilya çok iyi bir tak?md?. Onlarla ba? etmek gerçekten çok zordu. Uykusu kaçan Süvari, gece geç saatlere kadar Antrenör Ahmet Cücen ile sohbet edip üstündeki heyecan? atmak ister. Bir gün sonra kahvalt? yap?ld?ktan sonra Süvari en önde Göztepe tak?m? maç?n oynanaca?? stada do?ru yola ç?kar. Ama bir ?eyler eksiktir. Süvari, iyice kendisini kontrol eder ama eksik yok. Tam stada girilece?i s?rada Süvari, tak?m?n lisanslar?n?n kendisinde olmad???n? fark eder ve sorar: "Lisanslar kimde?". Kimseden ses ç?kmaz. Herkes ?oktad?r. Maç?n ba?lamas?na neredeyse bir saat var. Süvari hemen otobüsten iner ve Marsilya Emniyet Müdürü'nün yan?na gider durumu anlat?r. Süvari, emniyet müdürüyle birlikte otele gider ve lisanslar? bulur gelir. Heyecan dolu bak??larla maç?n haz?rl?klar?n? yapan futbolcular Süvari'yi görünce rahatlar. Süvari, nefes nefesedir. Maçtan önce futbolcular?na ?unu söyler: "Arkada?lar, bu maçta yenilebiliriz. Ama sizler yüre?inizi ortaya koyun ve oynay?n. ?sterseniz 5 gol yiyin ama biliyorum ki Allah yan?m?zda turu geçece?iz" der.


YAZI MI YOKSA TURA M?

Göztepe oldukça zorlu mücadelenin sonunda rakibine 2-0 yenilir. ?? kuralara kal?r. Maç?n hakemi sorar, "Yaz? m?, tura m??" Gürsel Aksel arkada?lar?na dan???p, "tura" der. Hakemin parmaklar?ndan f?rlayan para dönerek süzüldü?ünde kalpler gümbür gümbür atmaktad?r. Para yere dü?er ve Göztepeli futbolcular havaya f?rlar. Göztepe ikinci turdad?r. Elbette Adnan Süvari elde edilen ba?ar?lar? tek ba??na gerçekle?tirmedi ama o ba?ar?n?n en büyük ve en önemli mimar?yd?… Göztepe’nin o dönemde ya?ad??? her tarihi ba?ar?da onun mühürü Göztepe’de efsanele?en her futbolcunun yüre?inde onun ruhu vard?… Ve o ruh ölümsüzle?en ve her taraftar?n yüre?inde hissetti?i asaletim tam kendisiydi…