Türkiye'nin son y?llarda eser iadesi alan?ndaki çal??malar?ndan haberdar olan Amerika Birle?ik Devletleri'nin Colorado eyaletinin Denver ?ehrinde bulunan Denver Sanat Müzesi, koleksiyonlar?nda yer alan ve Anadolu kökenli oldu?u dü?ünülen mermer heykel ba??n? Türkiye Cumhuriyeti'ne iade etmek istediklerini Kültür ve Turizm Bakanl???'na bildirdi. Kültür ve Turizm Bakanl??? uzmanlar?nca yap?lan incelemelerde eserin Smyrna Agora kaz?lar?ndan ele geçti?i teyit edildi. Bu durumun 1934 tarihli Türk Tarih, Arkeoloji ve Etnografya Dergisi'nde yay?mlanan raporla belgelendi?i belirtilirken bu tespitler, ?zmir Katip Çelebi Üniversitesi Ö?retim Üyesi ve Smyrna Antik Kenti Kaz? Heyeti Ba?kan? Prof. Dr. Ak?n Ersoy ile Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi uzmanlar?nca haz?rlanan raporlarla da desteklendi. Bu de?erlendirmeler sonucunda eserin Anadolu kökenli oldu?u ve yasa d??? yollarla yurt d???na ç?kar?ld??? anla??ld?. Yürütülen çal??malar neticesinde heykel ba??n?n Türkiye'ye iadesi sa?land?. Eserin mermerden yap?lm?? erkek ba??, milattan sonra 5'inci yüzy?l?n ikinci yar?s?na tarihlendi?i ve 25 santimetre yüksekli?indeki eserin boyun k?sm?n?n alt? k?r?k ve eksik oldu?u belirlendi. Saç ve ka? k?vr?mlar? keskiyle, göz bebekleri ise matkap darbeleriyle i?lenen eserin k?sa sakall? portrede yüz hatlar? güçlü ve etkileyici bir ifade sundu?u tespit edildi. Eserin Theodosius Dönemi heykel sanat? ile ili?kili oldu?unu ve Efes-Smyrna bölgesinde faaliyet gösteren bir atölyede üretildi?i belirtildi.
'ESER?M?Z DO?DU?U TOPRAKLARA, SMYRNA'YA GER? DÖNMÜ? OLDU'
Kültür Varl?klar? ve Müzeler Genel Müdürü Birol ?nceciköz, “Türkiye Cumhuriyeti Devleti olarak Bakan?m?z Mehmet Nuri Ersoy'un koymu? oldu?u hedeflere ula?mak üzere oldukça yo?un çaba sarf ediyoruz. Türkiye'deki tüm akademik camiadaki hocalar?m?z, çal??ma arkada?lar?m?z, kolluk kuvvetlerimiz, elçiliklerimiz, D??i?leri Bakanl???m?z el birli?iyle çok güzel bir sistem kurgulad?k. ?u anda kaçakç?l?k ve mücadele noktas?nda dünyada kurallar? koyan ülke oldu?umuzu da gururla söyleyebiliriz. Amerika'dan ald???m?z bu son eserde i?in gelecekte de nas?l ?ekillenece?ini göstermesi aç?s?ndan önemli. Çünkü ülkemizde bilimsel süreli yay?nlar yap?l?yor. Bu yay?nlar, yap?lan arkeolojik kaz?lar çal??mas?nda ortaya ç?kan bulgular?n bilimsel çal??mas?. Ancak bu heykelin ülkemize gelmesinde de bilimsel yay?n?n ne kadar önemli oldu?unu gösteriyor. Denver Sanat Müzesi'ndeki bilinçli müze çal??anlar? ve idaresi de bu konuda bize oldukça yard?mc? oldular. Tüm sorumlu arkada?lar?m?z?n yo?un gayretleri sonras?nda eserimiz ülkemize do?du?u topraklara, Smyrna'ya geri dönmü? oldu" dedi.
'BÜYÜK KONSTANT?N'DEN SONRAK? SÜREC?N B?R ST?L?N? YANSITIYOR'
Smyrna Antik Kenti Kaz? Heyeti Ba?kan? Prof. Dr. Ak?n Ersoy ise “Belli ki Agora'da herhangi bir noktada yerle?tirilmi? bir heykel. Örnekte oldu?u gibi bir kaide üzerinde yükseldi?i anla??l?yor. Ayn? dönemde elimizde yaz?tlar var. O yaz?tlarda '?sidoros' adl? bir valinin onurland?r?ld???n? görüyoruz. Bu heykelin 5'inci yüzy?l?n ilk yar?s?na ait oldu?unu de?erlendiriyoruz. Formu gere?i de biraz erken Hristiyanl?k dönemine ait gibi gözüküyor. Çünkü ciddi bir yüz ifadesi var ve gözbebekleri Tanr?'yla ileti?im kurarcas?na yukar?da resmedilmi?. Büyük Konstantin'den sonraki sürecin bir stilini yans?t?yor" diye konu?tu. (DHA)