?zmir Büyük?ehir Belediye Ba?kan? Dr. Cemil Tugay’?n sürdürülebilir at?k yönetimi için ba?latt??? “Dönü?üme Evde Ba?la” projesi, organik at?klar?n dönü?ümüyle devam ediyor. ?zmir Büyük?ehir Belediyesi Tar?msal Hizmetler Dairesi Ba?kanl??? taraf?ndan yürütülen proje kapsam?nda, evlere ücretsiz boka?i kompost seti da??t?m? için talepler toplanmaya ba?lad?. Proje kapsam?nda, evsel organik at?klar özel kovalar kullan?larak az oksijenli ortamda yararl? mikroorganizmalarla fermente edilecek ve komposta dönü?türülecek.
Evlerde olu?an yemek art?klar?, yumurta kabuklar?, bitki ve sebze at?klar? ?zmir’in at?k döngüsüne girmeden, hanelerde dönü?türülecek. Böylece hem kentin sera gaz? sal?m? azalt?lacak hem de daha güvenli ve besin de?eri yüksek g?da üretimine katk? sa?lanacak.
Tugay: Topra?? da tar?m? da kurtarabiliriz
?zmir Büyük?ehir Belediye Ba?kan? Dr. Cemil Tugay, at?k ayr??t?rman?n öncelikli konular?ndan biri oldu?unu belirterek “Can çeki?en topra??n kurtulu?u bizim elimizde. Depolama alanlar?na ya da yakma tesislerine gönderdi?imiz çöplerin içindeki en de?erli k?s?m olan organik at?klar? do?ru de?erlendirerek topra?? da tar?m? da kurtarabiliriz” dedi.
Dönü?üme Evde Ba?la projesi ile evlere da??t?lan po?etlerle ambalaj at?klar?n? toplad?klar?n? belirten Tugay, “Art?k bir hedefimiz daha var, organik at?klar?m?z? da de?erlendirece?iz. Evlerde herkesin rahatl?kla yapabilece?i bir kompost çal??mas?n? Büyük?ehir olarak ba?latmaya karar verdik, bu konuda sizi de bizimle çal??maya davet etmek istiyorum. Boka?i kompost kovalardan sat?n ald?k. Bizimle i? birli?i yapmak isteyen yurtta?lar?m?za ücretsiz da??taca??z. Kova doldu?u zaman kap?lardan teslim alaca??z. Bu çal??maya kat?lmak isteyen hem?ehrilerimizin bizi aramas?n? bekliyoruz. Bu konuda kent olarak daha bilinçli olaca??m?za inan?yorum. Bu proje yurtta?lar?m?z?n çabas? ve katk?s? ile ba?ar?l? olacakt?r. Bu güzel ?ehrimizi hep birlikte koruyal?m, hep birlikte daha ya?anabilir hale getirelim” dedi.
Talepler toplanmaya ba?land?
Projeye ilk olarak Konak ilçesinin Kültür ve Alsancak mahallelerinden ba?land?. Tar?msal Hizmetler Dairesi Ba?kanl??? ekipleri, pilot bölgede sahaya inerek ?zmirlilere boka?i kompost seti hakk?nda ilk bilgilendirmeleri yapt?. Gönüllülük esas?na dayal? yürütülecek projede, boka?i kompost seti için vatanda?lar ?zmir Büyük?ehir Belediyesi Alo 153 Hem?ehri ?leti?im Merkezi (H?M) üzerinden ba?vuru yapabilecek.
Toprak iyile?tirici olarak kullanacak
?zmirliler, evde ürettikleri kompostu bahçelerine, büyük saks?lara, apartman ya da site bahçelerine gömebilecek; bahçesi olanlara hediye edebilecek ya da yürüyü? s?ras?nda park ve piknik alanlar?nda do?aya b?rakabilecek. Kendi imkânlar?yla de?erlendirmek istemeyen vatanda?lar?n kompostlar? ise ?zmir Büyük?ehir Belediyesi ekipleri taraf?ndan toplanacak. Elde edilen ürünler, park, bahçe ve tar?msal alanlarda toprak iyile?tirici olarak kullan?lacak.
Kokusuz ve pratik
Boka?i kompostu; mutfaklardan ç?kan meyve ve sebze at?klar?, yemek art?klar? ile çay ve kahve posas? gibi organik at?klar?n, koku, sinek ve ha?ere olu?turmadan kapal? kovalar içinde fermente edilmesini sa?layan çevreci bir yöntem olarak öne ç?k?yor. Oksijenin s?n?rl? oldu?u ortamda yararl? mikroorganizmalarla gerçekle?en fermantasyon süreci sayesinde organik at?klar çürümeye b?rak?lmadan de?erlendiriliyor.
Ev ortam?nda kolayl?kla uygulanabilen ve apartman ya?am?na uygun olan sistem, günlük kullan?mda pratiklik sa?l?yor. Süreç sonunda elde edilen fermente ürün, topra??n yap?s?n? iyile?tiren ve besin de?eri yüksek bir toprak düzenleyici olarak kullan?labiliyor. Ayr?ca fermantasyon s?ras?nda olu?an boka?i s?v?s?, seyreltilerek do?al s?v? gübre olarak de?erlendirilebiliyor.
Boka?i ne demek?
Japonca'da “fermente organik madde” anlam?na gelir. Geleneksel komposttan farkl? olarak bu yöntemde yiyecek at?klar? oksijensiz ortamda özel mikroorganizmalarla fermente edilir.
Boka?i kompost, organik at?klar? koku ve böcek olu?turmadan de?erlendirir, sera gaz?n? azalt?r. Evde uygulanabilir, kolay ve dü?ük maliyetlidir. Topra??n yap?s?n?, mikrobiyel aktivitesini ve su tutma kapasitesini iyile?tirir. Yava? sal?n?ml? gübre gibi çal??arak besinleri bitkilere haz?rlar. Hastal?k ve zararl?lar? bask?lar, kimyasal kal?nt?lar? azalt?r. Daha verimli, güvenli ve besin de?eri yüksek g?da üretimini destekler.