?zmir Büyük?ehir Belediyesi’nin organik mutfak at?klar?n?n kayna??nda ayr??t?r?larak yeniden topra?a kazand?r?lmas?n? sa?layacak boka?i (bokashi) kompost uygulamas?na talep art?yor. Gönüllü hanelerin boka?i kompost seti almak için H?M– Hem?ehri ?leti?im Merkezi (ALO 153) üzerinden ba?vurdu?u projeye bir haftada yakla??k 2 bin talep geldi. Konak’ta Kültür ve Alsancak mahalleleri ile ba?layan proje Kar??yaka ve Bornova ile devam etti. Kar??yaka’da Bostanl? ve Yal? mahalleleri, Bornova’da Ergene, Erzene, EVKA 3 ve Kaz?m Dirik mahalleleri sakinlerine verilen e?itimin ard?ndan kompost setleri da??t?ld?. Projeyle, evsel organik at?klar özel kovalar kullan?larak az oksijenli ortamda yararl? mikroorganizmalarla fermente edilecek ve komposta dönü?mesi sa?lanacak. Çal??mayla organik at?klar?n çöp sahalar?na gitmesinin engellenmesi, sera gaz? sal?m?n?n azalt?lmas? ve topra??n zenginle?tirilmesi amaçlan?yor.
“Vatanda?lar?m?z?n ola?anüstü bir ilgisi var”
Çal??malar hakk?nda bilgi veren Tar?msal Hizmetler Dairesi Ba?kanl??? Kompost Üretimi ve Geri Kazan?m ?ube Müdürlü?ü’nde görevli ziraat yüksek mühendisi Tahsin Alp Aras, Ba?kan Dr. Cemil Tugay’?n talimat?yla müdürlü?ün kuruldu?unu belirterek “Ard?ndan kompost setlerinin al?mlar? yap?ld? ve vatanda?lar?m?zdan talepler toplanmaya ba?land?. Daha birinci haftada 2 bine yak?n talep geldi. Vatanda?lar?m?z?n ola?anüstü bir ilgisi var” ?eklinde konu?tu.
“Hem?ehrilerimizle beraber ortak bir yola ç?k?yoruz”
Kompost Üretimi ve Geri Kazan?m ?ube Müdürlü?ü’nde görevli ziraat yüksek mühendisi Ferdan Çiftçi ise “Bu çal??ma, Cemil Ba?kan?m?z?n üzerinde durdu?u bir proje. Küresel iklim de?i?ikli?i ve su krizinin ya?and??? günümüzde toprak verimlili?inin art?r?lmas? ve su kapasitesinin yükseltilmesi için hem?ehrilerimizle beraber ortak bir yola ç?k?yoruz. Bu yolculukta beraber bu i?i büyütecek ve hepimiz kazanaca??z. Bu, dünya için yapaca??m?z çok büyük bir iyilik. ?zmir kazanacak, dünya kazanacak. ?u an 10 bin kova ile yola ç?k?yoruz. Proje büyüyerek devam edecek” diye konu?tu.
“Kimin eme?i varsa çok takdir ettim”
Ziraat mühendisleri taraf?ndan verilen e?itimin ard?ndan boka?i kompost setini alan yurtta?lar uygulamadan memnun. Projenin payda?? olmaktan duydu?u mutlulu?u ifade eden Sibel Bengisu, “Müthi? bir ?ey; kimin eme?i varsa çok takdir ettim. Bu uygulama ve bu yönetim devam ettikçe, topra??n ne kadar bereketli oldu?u, ne kadar çabuk ço?ald??? çok daha çabuk kavranacak. Çok tebrik ediyorum. Gerçekten çok önemli bir ad?m. ?n?allah devam? gelir ve sürdürülebilir, daha iyi çal??malara vesile olur” ifadelerini kulland?.
“Böyle bir duyarl?l???m?z varm?? ama fark?nda de?ilmi?iz”
Erkin Özer, “Çok güzel, çok olumlu bir proje. Ba?kana çok te?ekkür ederim. Böyle bir duyarl?l???m?z varm?? ama fark?nda de?ilmi?iz. Bu fark?ndal??? yaratt??? için te?ekkür ediyorum. Ayr?ca kat? at?k toplama projesi vard?, onu da hassasiyetle takip ediyoruz. Sadece ?zmir’in de?il, dünyan?n bu fark?ndal??a sahip olmas? laz?m. ?zmir’de ba?lam?? olmas? bizi onurland?r?yor, gururland?r?yor. ?zmir’den böyle bir proje ç?k?yor diye hava at?yoruz” ?eklinde konu?tu.
“Topraklar?m?z ve sa?l?kl? nesiller için böyle bir proje gerekli”
Füsun Ta?y?lmaz ise, “Umar?m topra??m?za, çevremize, do?am?za faydal? bir proje olur. Topraklar?m?z?n beslenmesi için önemli olaca??n? dü?ünüyorum. Küresel iklim krizi var, su s?k?nt?m?z var. Topraklar?m?z verimli de?il. Topraklar?m?z?n beslenmesi ve daha sa?l?kl? nesiller için böyle bir proje gerekli” diye konu?tu.
Kokusuz ve pratik
Japonca'da “fermente organik madde” anlam?na gelen boka?i (bokashi) kompostu; mutfaklardan ç?kan meyve ve sebze at?klar?, yemek art?klar? ile çay ve kahve posas? gibi organik at?klar?n, koku, sinek ve ha?ere olu?turmadan kapal? kovalar içinde fermente edilmesini sa?layan çevreci bir yöntem olarak öne ç?k?yor. Oksijenin s?n?rl? oldu?u ortamda yararl? mikroorganizmalarla gerçekle?en fermantasyon süreci sayesinde organik at?klar çürümeye b?rak?lmadan de?erlendiriliyor. Ev ortam?nda kolayl?kla uygulanabilen ve apartman ya?am?na uygun olan sistem, günlük kullan?mda pratiklik sa?l?yor. Süreç sonunda elde edilen fermente ürün, topra??n yap?s?n? iyile?tiren ve besin de?eri yüksek bir toprak düzenleyici olarak kullan?labiliyor. Ayr?ca fermantasyon s?ras?nda olu?an boka?i s?v?s?, seyreltilerek do?al s?v? gübre olarak de?erlendirilebiliyor.
Vatanda?lar?n kompostlar? ?zmir Büyük?ehir Belediyesi ekipleri taraf?ndan toplanacak. Elde edilen ürünler, park, bahçe ve tar?msal alanlarda toprak iyile?tirici olarak kullan?lacak. ?zmirliler isterlerse evde ürettikleri kompostu bahçelerine, büyük saks?lara, apartman ya da site bahçelerine gömebilecek ya da yürüyü? s?ras?nda park ve piknik alanlar?nda do?aya b?rakabilecek.
Boka?i kompost seti nas?l kullan?l?r?
?zmir Büyük?ehir Belediyesi’nin da??t?m?n? yapt??? boka?i setlerinin kullan?m talimatlar? ise ?u ?ekilde;