GÜNCEL POLİTİKA YEREL YÖNETİMLER EKONOMİ SPOR MAGAZİN RÖPORTAJLAR YAZAR CAFE FOTO GALERİ VİDEO GALERİ
Politika
13 Nisan 2026 Pazartesi 10:31

CHP'li Nalbato?lu: "Tutuklu kimlik kart? dayatmas? onur k?r?c? bir uygulamad?r"

CHP ?zmir Milletvekili ve TBMM ?nsan Haklar?n? ?nceleme Komisyonu Üyesi R?fat Nalbanto?lu, cezaevlerinde uygulanmaya ba?lanan “Tutuklu Kimlik Kart?” dayatmas?n?n insan haklar? aç?s?ndan kabul edilemez oldu?u gerekçesiyle “Cezaevlerindekiler insan de?il mi?” diyerek tepki gösterdi. ?akran Cezaeevi'nde bu uygulamalar nedeniyle açl?k grevleri ba?lad???n? belirten Nalbanto?lu, kar?? ç?kan mahkumlar?n görü?lere ç?kar?lmad???n?, sa?l?k hizmetlerine eri?imlerinin zorla?t?r?ld???n? öne sürdü.

Uygulamaya kar?? ç?kan ve kimlik kart?n? kabul etmeyen tutuklu ve hükümlülerin aç?k ve kapal? görü?lere ç?kar?lmad???, telefon haklar?n?n kulland?r?lmad???, sa?l?k hizmetlerine eri?imlerinin zorla?t?r?ld??? ve sosyal faaliyetlerden men edildi?ine de dikkat çeken Nalbanto?lu, ya?anan hak ihlallerinin infaz kanununa da ayk?r? oldu?unu belirterek konuyu Meclis gündemine ta??d?.

“Tutuklu kimlik kart?” Dayatmas? Onur K?r?c? Bir Uygulamad?r.

2017 ve 18 y?llar?nda da Elaz?? ve Diyarbak?r gibi cezaevlerinde benzer uygulamalar nedeniyle açl?k grevleri ya?and???n? ve uygulaman?n kald?r?lmas?yla grevlerin sona erdi?ini hat?rlatan Nalbanto?lu, aç?klamas?nda ?unlara de?indi:

“CHP’li ?nsan Haklar? Komisyonu üyeleri olarak hem verdi?imiz önergelerle hem de yapt???m?z konu?malarla tutuklu ve hükümlülere yönelik hak ihlallerini defalarca dile getirmemize kar??n, ne yaz?k ki artarak devam etti?ini görüyoruz. Bunun son örne?i de “Tutuklu Kimlik Kart?” uygulamas?d?r. Geçmi?te denenmi? olan ve kald?r?lan bu uygulaman?n ne hikmetse bugün tekrar tutuklu ve hükümlülere dayat?l?yor olmas?, onlar? ölüme sürükleme anlay???ndan ba?ka bir ?ey de?ildir. Ba?ta ?zmir ?akran olmak üzere baz? cezaevlerinde ba?lat?lan siyasi suçlulara yönelik “Tutuklu kimlik kart?” ta??ma zorunlulu?u uygulamas? haks?z, hukuksuz ve onur k?r?c? bir dayatmad?r. Nitekim buna kar?? ç?kanlara uygulanan hak ihlalleri de cezaevinden cezaevine de?i?mekte keyfi yapt?r?mlarla ma?duriyetler ya?at?lmaktad?r. ?nfaz kanununa da ayk?r? bu ihlaller nedeniyle baz? cezaevlerinde açl?k grevleri ba?lam??t?r. Bu grevler nedeniyle sa?l?k sorunlar? ya?ayan ve bu sorunlar? kal?c? hale gelen tutuklular?n ya?am?ndan hem cezaevleri yönetimleri hem de Adalet Bakanl??? sorumludur. Oysa sorunun çözümü son derece basittir. Cezaevlerindekilerin de insan oldu?unu görmek ve soruna insani yöntemlerle yakla?mak.”

Açl?k Grevlerine Yol Açan Uygulama Meclis Gündemine Ta??nd?.

Ailelerin ve avukatlar?n cezaevleri yönetimiyle yapt?klar? görü?melerde uygulamaya yönelik talimat?n Adalet Bakanl???’ndan geldi?inin ifade edildi?ini ancak bakanl??a yap?lan ba?vurulara ise cevap verilmedi?ini ifade eden Nalbanto?lu, konuyu soru önergesiyle Meclis gündemine de ta??d?. Adalet Bakan? Ak?n Gürlek’in yan?tlamas? istemiyle haz?rlanan önergede ?u sorulara yer verildi:

“?zmir ?akran Kad?n Kapal? Cezaevi'nde hükümlü ve tutuklulara yönelik getirilmi? olan zorunlu "tutuklu kimlik kart?" uygulamas? (boyna asma veya sürekli ta??ma dayatmas?) insan haklar? aç?s?ndan onur k?r?c? bir davran?? olup, uygulamaya kar?? ç?kan ve tepki gösteren mahkumlar ise infaz kanununa ayk?r? bir ?ekilde ciddi hak ihlalleriyle cezaland?r?lmaktad?r. Avukatlar?n Söz konusu uygulama ve hak ihlalleriyle ilgili görü?tü?ü cezaevi yönetimi ve savc?l?k ise sorumlulu?un bakanl???n?zda oldu?unu ifade etmektedir. Bu ba?lamda; 

1.“Tutuklu kimlik kart?” uygulamas?n?n yasal dayana?? ve gerekçesi nedir?
2. Söz konusu uygulamaya ne zaman geçilmi?tir ve uygulamayla ilgili cezaevi yönetimlerine takdir hakk? tan?nm?? m?d?r? Halen hangi cezaevlerinde uygulanmaktad?r?
3. Zorunlu “tutuklu kimlik kart?” uygulamas? bütün tutuklu ve hükümlülere mi yöneliktir? Uygulamadan muaf tutulanlar var m?d?r? Varsa hangi tip suçlar muaf tutulmu?tur?
4. Zorunlu “tutuklu kimlik kart?” uygulamas?n?n hukukla, tutuklu ve hükümlü haklar?yla ve infaz kanunuyla ba?da??r yan? var m?d?r?
5. Onur k?r?c? bir fi?leme oldu?u gerekçesiyle “tutuklu kimlik kart?” uygulamas?na kar?? ç?kanlar?n ç?plak arama, tecrit, disiplin cezalar? ve sosyal faaliyetlerin k?s?tlanmas? gibi hak ihlallerine maruz kalmas?n?n infaz kanununda yeri var m?d?r?
6. ?zmir ?akran Cezaevinde, “tutuklu kimlik kart?” uygulamas?n? reddedenlere yönelik ya?anan hak ihlalleriyle ilgili bir inceleme ve ara?t?rma ba?lat?lacak m?d?r?
7. Zorunlu “tutuklu kimlik kart?” uygulamas? nedeniyle açl?k grevlerine ba?layanlar?n ya?amlar?n? kaybetmeleri halinde sorumlusu cezaevi yönetimi mi yoksa bakanl???n?z m? olacakt?r?
8. ?nsan haklar?na da ayk?r? olan bu uygulamayla ilgili bakanl???n?zca yeni bir de?erlendirmeye gidilecek midir?”